Μέσα στο πρώτο εξάμηνο του 2026, η Ευρώπη εισήγαγε περισσότερο υγροποιημένο φυσικό αέριο από το κορυφαίο έργο LNG της Ρωσίας από ποτέ, σύμφωνα με ανάλυση της εταιρείας Kpler. Η Ευρώπη ήταν αυτή που απορρόφησε σχεδόν όλη την παραγωγή της εγκατάστασης της Σιβηρίας, λίγους μήνες πριν τεθεί σε ισχύ η απαγόρευση της ΕΕ στις εισαγωγές ρωσικού φυσικού αερίου.
Όπως αναφέρεται στην ανάλυση της Kpler, οι ευρωπαϊκές αγορές από το εργοστάσιο έφτασαν στην ποσότητα ρεκόρ των 9,89 εκατομμυρίων τόνων τους πρώτους έξι μήνες του έτους. Και ήταν 18% μεγαλύτερη από ό,τι την ίδια περίοδο το 2025.
Τα στοιχεία αυτά ήρθαν στο φως εν μέσω πολέμου Ρωσίας-Ουκρανίας. Και προφανώς αποδεικνύουν την αλληλεξάρτηση Ρωσίας και ΕΕ στον ενεργειακό τομέα. Αλλά και την εξάρτηση της Ευρώπης από τα ορυκτά καύσιμα.
Επίσης, σύμφωνα με εκτιμήσεις της μη κυβερνητικής οργάνωσης Urgewald, για την αγορά αυτής της ποσότητας φυσικού αερίου μπορεί να έχει πληρώσει έως και 6 δισεκατομμύρια ευρώ.
Ποιοι αγόρασαν το ρωσικό LNG
Όπως αναφέρει η Kpler, οι κύριοι αγοραστές του ρωσικού υγροποιημένου φυσικού αερίου τρεις χώρες –και όχι η συνήθεις ύποπτοι Ουγγαρία και Σλοβακία. Η Γαλλία εισήγαγε 3,6 εκατ. τόνους, το Βέλγιο 2,9 εκατ. και η Ισπανία 2,7.
Η ΜΚΟ Urgewald επισήμανε ότι οι αγορές αυτές έχουν ιδιαίτερη σημασία, καθώς πραγματοποιήθηκαν σε μια περίοδο που η Ρωσία ενέτεινε τις επιθέσεις στις ουκρανικές ενεργειακές υποδομές.
Σύμφωνα με τους κανόνες της ΕΕ (κυρώσεις που επιβλήθηκαν λόγω του πολέμου στην Ουκρανία), απαγορεύονται οι αγορές ρωσικού LNG βάσει βραχυπρόθεσμων συμβάσεων. Αυτό σημαίνει ότι κάθε φορτίο Yamal με προορισμό την Ευρώπη απαιτεί επιβεβαίωση από την τελωνειακή αρχή της χώρας εισαγωγής ότι η πώληση πραγματοποιήθηκε βάσει μακροπρόθεσμης σύμβασης.
Την 1η Ιανουαρίου 2027, τίθεται σε ισχύ η απαγόρευση της ΕΕ για μακροπρόθεσμες εισαγωγές ρωσικού φυσικού αερίου LNG. Αυτό θα αναγκάσει τη Ρωσία να αναζητήσει εναλλακτικές διαδρομές. Το φυσικό αέριο μέσω αγωγών θα απαγορευτεί αργότερα εντός της ίδιας χρονιάς.
Κρίσιμες εισαγωγές
Το εργοστάσιο παραγωγής LNG βρίσκεται στην Αρκτική. Οι εισαγωγές από την Ευρώπη εξαρτώνται από έναν μικρό στόλο εξειδικευμένων δεξαμενόπλοιων κατηγορίας πάγου. Η ποσότητα που μπορεί να μεταφερθεί από την εγκατάσταση εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από την ταχεία παράδοση τέτοιων πλοίων στα ευρωπαϊκά λιμάνια. Επίσης, η εναλλακτική μεταφορά μέσω της Βόρειας Θαλάσσιας Οδού για να φτάσει στην Ασία είναι πιο επικίνδυνη. Και διαρκεί πολύ περισσότερο.
Σύμφωνα με τους Financial Times, οι αγορές αυτές από την Ευρώπη ήταν κρίσιμες για το ρωσικό εργοστάσιο LNG.
Μείωση αγορών από την Ασία
Όπως αναφέρεται στην έκθεση, την ίδια περίοδο που αυξάνονταν οι αγορές από την Ευρώπη, μειώνονταν για την Ασία. Οι όγκοι φυσικού αερίου που μεταφέρθηκαν από Yamal στην Ασία μειώθηκαν κατά 74%. Και έπεσαν σε περίπου 510.000 τόνους.
Οι αποστολές από το Yamal προς την Ασία συνήθως αυξάνονται το καλοκαίρι. Ωστόσο, φέτος, η ποσότητα που διακινήθηκε προς εκεί είναι χαμηλότερη από άλλες χρονιές. Σύμφωνα με τους Financial Times, αυτή η μείωση οφείλεται στο γεγονός ότι ορισμένες διεθνείς ναυτιλιακές εταιρείες, ασφαλιστικές εταιρείες και χρηματοδότες ανησυχούν για πιθανές κυρώσεις από την ΕΕ.
Επίσης, τα δεξαμενόπλοια κατηγορίας πάγου που μεταφέρουν την παραγωγή της Yamal εξακολουθούν να εξαρτώνται σε μεγάλο βαθμό από τα ευρωπαϊκά ναυπηγεία για επισκευές. Κυρίως από τα ναυπηγεία Damen στη Βρέστη της Γαλλίας και Fayard A/S στη Δανία.
«Το Yamal LNG εξαρτάται από έναν μικρό, εξειδικευμένο στόλο, ευρωπαϊκά λιμάνια και ευρωπαϊκές υπηρεσίες για να διατηρήσει τη ροή των εξαγωγών. Η Ευρώπη συνεχίζει να παρέχει και τα τρία», σύμφωνα με τον εκπρόσωπο της ΜΚΟ Urgewald.
Ένα πολυεθνικό έργο
Το εργοστάσιο παραγωγής LNG Yamal εγκαινίας ο Βλαντιμίρ Πούτιν το 2017. Το έργο ελέγχει η ιδιωτική ενεργειακή εταιρεία Novatek της Ρωσίας, αλλά μερίδια κατέχουν και η γαλλική TotalEnergies και η κινεζική CNPC.
Η Yamal παραμένει ο μεγαλύτερος παραγωγός υγροποιημένου φυσικού αερίου της Ρωσίας. Έχει δυναμικότητα βάσει σχεδιασμού 17,4 εκατομμυρίων τόνων ετησίως, αν και η πραγματική παραγωγή συχνά υπερβαίνει αυτό το επίπεδο.
Τον περασμένο Φεβρουάριο, ο διευθύνων σύμβουλος της TotalEnergies, Πατρίκ Πουγιανέ, δήλωσε ότι ο όμιλος, ο οποίος κατέχει μακροπρόθεσμα συμβόλαια εξαγωγής στο Yamal, ενδέχεται να αναγκαστεί να σταματήσει να εξάγει φυσικό αέριο από το έργο.
Για τη διακοπή των ροών –όχι μόνο για την ΕΕ, αλλά και συνολικά- επικαλέστηκε «ασάφειες» στην απαγόρευση της ΕΕ.
