Στις 20 Νοεμβρίου 2003, ο Γιουτζίν Κλάινερ πέθανε στο σπίτι του στο Los Altos Hills της Καλιφόρνιας, σε ηλικία 80 ετών. Όπως μνημονεύουν οι Los Angeles Times, είχε ήδη περάσει στην ιστορία ως ένας από τους ανθρώπους που έθεσαν τα θεμέλια της Silicon Valley: πρώτα ως μηχανικός και επιχειρηματίας στον κλάδο των ημιαγωγών και στη συνέχεια ως επενδυτής που βοήθησε νεοφυείς εταιρείες να εξελιχθούν σε τεχνολογικούς κολοσσούς. Η πορεία του αποτυπώνει τη μετάβαση από την εποχή των πρώτων μικροτσίπ στην οικονομία της πληροφορίας και του Διαδικτύου.
Ο Κλάινερ γεννήθηκε στη Βιέννη στις 12 Μαΐου 1923, σε εβραϊκή οικογένεια. Το 1938, μετά την προσάρτηση της Αυστρίας από τη ναζιστική Γερμανία, η οικογένειά του εγκατέλειψε τη χώρα. Ακολούθησε μια δύσκολη διαδρομή μέσα από τη Γαλλία, το Βέλγιο και την Πορτογαλία, προτού εγκατασταθεί στη Νέα Υόρκη. Σύμφωνα με την σελίδα εμβληματικών αποφοίτων του New York University, μετά τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο, υπηρέτησε στον αμερικανικό στρατό και αξιοποίησε το πρόγραμμα GI Bill, που προσέφερε εκπαιδευτικές δυνατότητες στους βετεράνους, για να σπουδάσει μηχανολογία στο Brooklyn Polytechnic. Απέκτησε επίσης μεταπτυχιακό τίτλο στη βιομηχανική μηχανική από το New York University.
Η ρήξη του Κλάινερ με τον Σόκλεϊ και η γέννηση της Fairchild
Το 1956 εγκατέλειψε τη θέση του στη Western Electric και μετακόμισε στην Καλιφόρνια, προκειμένου να εργαστεί στο εργαστήριο ημιαγωγών του Ουίλιαμ ΣόκλεΪ, ενός από τους εφευρέτες του τρανζίστορ και μετέπειτα νομπελίστα Φυσικής. Εκεί συνεργάστηκε με επτά ακόμη μηχανικούς και επιστήμονες, ανάμεσά τους οι Ρόμπερτ Νόις και Γκόρντον Μουρ, οι οποίοι αργότερα θα ίδρυαν την Intel, αναφέρει ο Guardian.
Η συνεργασία με τον ΣόκλεΊ δεν κράτησε πολύ. Το 1957, οι οκτώ μηχανικοί αποφάσισαν να αποχωρήσουν και να δημιουργήσουν τη δική τους επιχείρηση. Ο Σόκλεϊ αντιμετώπισε την αποχώρησή τους ως προδοσία και τους αποκάλεσε «Traitorous Eight» – τους «Οκτώ Προδότες». Το προσωνύμιο, αντί να τους στιγματίσει, έμεινε στην ιστορία ως το όνομα μιας ομάδας που συνέβαλε στη δημιουργία της σύγχρονης Silicon Valley.
![]()
![]()
Οι οκτώ διέθεταν μόλις 3.500 δολάρια από δικά τους κεφάλαια και αναζητούσαν χρηματοδότηση για να αναπτύξουν μια μέθοδο κατασκευής πολλαπλών τρανζίστορ πάνω σε μία πλάκα πυριτίου. Ο Κλάινερ έγραψε στον χρηματιστή του πατέρα του στη Νέα Υόρκη. Η επιστολή έφθασε στον νεαρό επενδυτικό τραπεζίτη Άρθουρ Ροκ, ο οποίος ανέλαβε να αναζητήσει χρηματοδότη. Αφού δεν κατάφερε να πείσει 35 μεγάλες εταιρείες, στράφηκε στον βιομήχανο Σέρμαν Φεαρτσάιλντ. Εκείνος συμφώνησε να χρηματοδοτήσει τη δημιουργία της Fairchild Semiconductor με 1,5 εκατ. δολάρια. Η εταιρεία ιδρύθηκε τον Οκτώβριο του 1957 και μέσα σε έξι μήνες ήταν ήδη κερδοφόρα.
Η Fairchild έγινε ένα από τα σημαντικότερα φυτώρια της αμερικανικής τεχνολογικής βιομηχανίας. Πολλοί από τους εργαζομένους και τους ιδρυτές της αποχώρησαν αργότερα για να δημιουργήσουν νέες επιχειρήσεις, μεταξύ των οποίων η Intel, η National Semiconductor και η Advanced Micro Devices. Ο Κλάινερ δεν ήταν απλώς ένας από τους ιδρυτές: σύμφωνα με το New York University, είχε ουσιαστική συμβολή στην κατασκευή των μηχανημάτων που χρησιμοποιούνταν για την παραγωγή των τρανζίστορ. Παρέμεινε, άλλωστε, μηχανικός στην αντίληψη και στην επαγγελματική του ταυτότητα, ακόμη και όταν στράφηκε στις επενδύσεις.
Τζέι Λαστ, Σέλντον Ρόμπερτς, Τζούλιους Μπλανκ και Γιουτζίν Κλάινερ —από αριστερά—, τέσσερις από τους αρχικούς οκτώ που ίδρυσαν τη Fairchild Semiconductor.
Η Kleiner Perkins και η επένδυση στην καινοτομία
Το 1972, ο Κλάινερ αποφάσισε να περάσει από την τεχνολογική παραγωγή στη χρηματοδότηση νέων επιχειρήσεων. Μέσω του επενδυτικού τραπεζίτη Σάντι Ρόμπερτσον γνώρισε τον Τόμας Πέρκινς, πρώην στέλεχος της Hewlett-Packard, με τον οποίο μοιραζόταν την ιδέα ότι οι νέες τεχνολογικές εταιρείες χρειάζονταν όχι μόνο κεφάλαια αλλά και ενεργή καθοδήγηση. Οι δύο τους ίδρυσαν την Kleiner Perkins, με αρχικό κεφάλαιο 8 εκατ. δολαρίων, ποσό-ρεκόρ για την εποχή. Αργότερα εντάχθηκαν στην εταιρική επωνυμία οι Φρανκ Κόλφιλντ και Μπρουκ Μπάιερς.
Η φιλοσοφία της εταιρείας διαφοροποιήθηκε από την παραδοσιακή χρηματοδότηση. Οι επενδυτές της δεν περιορίζονταν στην παροχή χρημάτων, αλλά συμμετείχαν στην ανάπτυξη των επιχειρήσεων, συμβούλευαν τους ιδρυτές και βοηθούσαν στη διαμόρφωση της στρατηγικής τους. Όπως είχε εξηγήσει ο γιος του Κλάινερ, Ρόμπερτ, η ουσιαστική διαφορά ήταν ότι δεν έδιναν απλώς χρήματα στους επιχειρηματίες, αλλά τους καθοδηγούσαν.
Ο Κλάινερ είχε πρωταγωνιστικό ρόλο στις επενδύσεις της εταιρείας στην Genentech, μία από τις πρώτες μεγάλες επιχειρήσεις βιοτεχνολογίας, και στην Tandem Computers. Παράλληλα, είχε επενδύσει προσωπικά στην Intel, που είχαν ιδρύσει οι πρώην συνάδελφοί του από τη Fairchild, Ρόμπερτ Νόις και Γκόρντον Μουρ. Το χαρτοφυλάκιο της Kleiner Perkins διευρύνθηκε με τα χρόνια, περιλαμβάνοντας εταιρείες όπως η Sun Microsystems, η Compaq, η America Online και αργότερα η Amazon. Μέχρι το 1997, οι επιχειρήσεις στις οποίες είχε επενδύσει η εταιρεία είχαν συνολική χρηματιστηριακή αξία που ξεπερνούσε τα 100 δισ. δολάρια.
Ο Κλάινερ αποσύρθηκε από την καθημερινή διαχείριση της εταιρείας στις αρχές της δεκαετίας του 1980, αλλά συνέχισε να προσφέρει συμβουλές και να συμμετέχει σε διοικητικά συμβούλια. Ήταν γνωστός για τη συγκρατημένη προσωπικότητά του, την προτίμησή του στην ουσία έναντι της προβολής και την πίστη του στη σημασία της τύχης: θεωρούσε ότι η επιτυχία απαιτεί όχι μόνο ικανότητα, αλλά και να βρίσκεται κανείς στο κατάλληλο μέρος την κατάλληλη στιγμή.
Η κληρονομιά του δεν περιορίζεται στις εταιρείες που χρηματοδότησε. Συνδέεται με ένα μοντέλο επενδύσεων που έφερε σε στενή επαφή μηχανικούς, επιχειρηματίες και κεφάλαια, συμβάλλοντας στη δημιουργία ενός από τα ισχυρότερα τεχνολογικά οικοσυστήματα στον κόσμο. Ο άνθρωπος που έφθασε στις ΗΠΑ ως πρόσφυγας από την Ευρώπη και επέμενε να δηλώνει «μηχανικός» ως επάγγελμά του, ακόμη και όταν είχε γίνει ένας από τους πιο επιδραστικούς επενδυτές της Silicon Valley, πέθανε στις 20 Νοεμβρίου 2003. Η εταιρεία που έφερε το όνομά του συνέχισε να επενδύει σε νέες γενιές τεχνολογικών επιχειρήσεων.
Πηγή: ΟΤ
