Παρά τα λεχθέντα από τους τρεις προέδρους, η Σύνοδος της Σεντζέν χαρακτηρίστηκε από αρκετά και αρνητικά στοιχεία…
1 ΠΟΛΛΑ ΚΕΝΑ
Η τριμερής Σύνοδος Κορυφής ήταν καθαρά θέμα εικόνας, χωρίς καμία ουσία. Ηταν, ουσιαστικά, μία περίπτωση όπου «το Πεκίνο διαμόρφωσε το αφήγημα» το οποίο περιλάμβανε τη δημοσιοποίηση, μετά τη συνάντηση, μιας θεωρητικής «διακήρυξης για την ειρήνη» που αποτελούνταν από τέσσερα σημεία χωρίς έστω κάποιες επεξηγήσεις γιατί τα κενά της είναι τεραστίων διαστάσεων.
Το πιο οριακά θετικό από τα τέσσερα σημεία είναι η «επαναβεβαίωση» μιας παλαιότερης αμερικανορωσικής θέσης των αείμνηστων Ρέιγκαν-Γκορμπατσόφ ότι «ένας πυρηνικός πόλεμος δεν μπορεί να κερδηθεί και δεν πρέπει ποτέ να διεξαχθεί». Εχει επίσης επαναληφθεί τον Ιούνιο του 2021 στη σύνοδο Μπάιντεν-Πούτιν.
3 ΚΕΡΔΙΖΕΙ ΧΡΟΝΟ
Η συμμετοχή της Κίνας συνιστά μια μικρή πρόοδο όσον αφορά την εμπλοκή του Πεκίνου σε ζητήματα πυρηνικών όπλων και θα μπορούσε να αποτελέσει βάση για περαιτέρω εξέλιξη. Αλλά η Κίνα αναπτύσσει το πυρηνικό της οπλοστάσιο -ποιοτικά και ποσοτικά- με ρυθμούς που δεν έχει ξαναδεί ο κόσμος. Το Πεκίνο δεν έχει καμία πρόθεση να επιβραδύνει και το γεγονός ότι συμφωνεί σε έναν κενό περιεχομένου διάλογο αποτελεί απλώς έναν ακόμη τρόπο για να κερδίσει χρόνο.
4 ΓΙΑ ΤΟ ΔΙΕΘΝΕΣ ΔΙΚΑΙΟ
Οι τρεις συμφώνησαν ότι το Διεθνές Ποινικό Δικαστήριο (ΔΠΔ) θα πρέπει να απαιτεί τη συγκατάθεση των κρατών και να διασφαλίζει ασυλίες για τους κρατικούς αξιωματούχους που διαπράττουν εγκλήματα, γενοκτονίες, μαζικές παραβιάσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων και επισημαίνεται ότι αυτή η επιχειρηματολογία «απειλεί τον ίδιο τον λόγο ύπαρξης του ΔΠΔ» και «συνιστά την πιο έντονη, μέχρι σήμερα, απομάκρυνση των ΗΠΑ από τη μακροχρόνια στήριξή τους στην προστασία και προώθηση των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και της λογοδοσίας. Είναι ντροπή ο πρόεδρος των ΗΠΑ να συνυπογράφει κείμενα με αυταρχικούς και αντιδημοκρατικούς ηγέτες. Ο Τραμπ δεν εκπροσωπεί τον ελεύθερο και δημοκρατικό κόσμο.
5 ΠΟΙΕΣ ΜΕΤΑΡΡΥΘΜΙΣΕΙΣ…
Οι τρεις ηγέτες ζήτησαν μεταρρυθμίσεις στον Οργανισμό Ηνωμένων Εθνών, μία κίνηση που εντάσσεται στην πρωτοβουλία του Πεκίνου για την αποδυνάμωση των δυτικών αξιών. Αν και ορισμένες μεταρρυθμίσεις στον ΟΗΕ είναι πράγματι αναγκαίες, αυτές θα πρέπει να προωθούν και να στηρίζουν τη λογοδοσία, διασφαλίζοντας ισοτιμία και ισότιμη εκπροσώπηση για όλα τα κράτη, αντί να οδηγούν σε περαιτέρω συγκέντρωση εξουσίας, κάτι που φαίνεται να επιδιώκουν οι Πούτιν, Σι και Τραμπ που απεχθάνονται τον ΟΗΕ. Αφού θέλουν αναδιάρθρωση γιατί δεν αποδέχονται στο Σ.Α. του ΟΗΕ π.χ. την ένταξη της Γερμανίας, της Ε.Ε., της Ιαπωνίας, της Βραζιλίας ή της Νότιας Αφρικής;
6 ΡΩΣΙΚΟ ΟΦΕΛΟΣ
Για το σημείο που αφορά την αύξηση της παραγωγής πετρελαίου, φαίνεται να ωφελεί περισσότερο τη Ρωσία. Η διατύπωση υποδηλώνει ότι οι ΗΠΑ θα επιδιώξουν να υπονομεύσουν τις κυρώσεις και άλλους περιορισμούς στις πωλήσεις ρωσικού πετρελαίου, ακολουθώντας τη λογική της πρόσφατης συμφωνίας της κυβέρνησης Τραμπ με τη Ρωσία για το ντίζελ κ.λπ.
7 Η ΕΙΚΟΝΑ
Ο Σι πέτυχε να προβάλει την εικόνα που επιθυμούσε —μια εικόνα όπου η Κίνα υπερέχει των Ηνωμένων Πολιτειών και της Ρωσίας, όχι απλώς ως ισότιμος ανταγωνιστής, αλλά κρατώντας το τιμόνι, με τις ΗΠΑ και τη Ρωσία να ακολουθούν.
8 ΧΑΜΕΝΟΣ Ο ΤΡΑΜΠ
Οσον αφορά τον Τραμπ, η εμφάνισή του στο πλευρό δύο αυταρχικών ηγετών αποτέλεσε μία χαμένη ευκαιρία για έναν Αμερικανό πρόεδρο να προωθήσει την ατζέντα των ΗΠΑ και του ελεύθερου κόσμου. Ο Πούτιν βγαίνει κερδισμένος, καθώς αντιμετωπίζεται ως ηγέτης μιας μεγάλης δύναμης (που προφανώς δεν είναι) ισότιμος με τον Σι και τον Τραμπ. Θεωρεί την κοινή δήλωση των ηγετών ως χαρακτηριστικό δείγμα κάτι ευρύτερου: Μιας κοινής επιθυμίας, από την πλευρά των Τραμπ, Σι και Πούτιν, να αποφύγουν την απόδοση ευθυνών, καθώς και μιας επιστροφής σε ένα σύστημα όπου κυριαρχούσαν οι μεγάλες δυνάμεις και οι σφαίρες επιρροής.
9 «ΑΟΡΑΤΟ» ΤΟ ΦΟΡΟΥΜ
Η τριμερής συνάντηση «σκίασε πλήρως» το ετήσιο Φόρουμ Οικονομικής Συνεργασίας Ασίας-Ειρηνικού (APEC), το οποίο διεξαγόταν επίσης στη Σεντζέν. Αυτό είναι κάτι σύνηθες για το APEC, το οποίο ευδοκιμεί προσφέροντας βήμα για διπλωματία υψηλού επιπέδου, όπως συνέβη, για παράδειγμα, με τη συνάντηση Σι και Τραμπ πέρυσι στο Μπουσάν της Νότιας Κορέας. Παρά το γεγονός ότι στη σύνοδο κορυφής του APEC συμμετέχουν πολλοί ηγέτες από όλο τον κόσμο, οι συναντήσεις αυτές τείνουν να παρακάμπτουν ορισμένες από τις μεγαλύτερες προκλήσεις.
10 ΤΟ AI ΚΑΙ ΟΙ «ΠΡΟΘΥΜΟΙ»
Η φετινή σύνοδος ανέδειξε ψηφιακούς κινδύνους που συνδέονται με την Τεχνητή Νοημοσύνη, όπως οι παραβιάσεις δεδομένων και η διαδικτυακή απάτη. Επίσης, στο Βερολίνο συγκεντρώθηκε ο «Συνασπισμός των Προθύμων» («Coalition of the Willing»), για να συζητήσει την ευρωπαϊκή στήριξη προς την Ουκρανία. Ο Τραμπ συμμετείχε τηλεφωνικά(!) από το προεδρικό αεροσκάφος (Air Force One), ενώ επέστρεφε από την Κίνα, και δήλωσε στους Ευρωπαίους ηγέτες ότι ο Πούτιν προτίθεται σοβαρά να προχωρήσει σε ειρηνευτικές συνομιλίες. Ο Αμερικανός πρόεδρος θα έπρεπε να στηρίζει εκείνη τη συνάντηση στο Βερολίνο αντί να κυνηγά ευκαιρίες για φωτογραφίες και να κολακεύει τον επιθετικό τύραννο Πούτιν, ο οποίος κάθε άλλο παρά φίλος είναι.
