Μπορεί πριν εκλεγεί ο Ντόναλντ Τραμπ να μην είχαν εκφραστεί και με τον πιο φιλικό τρόπο απέναντί του –με εξαίρεση τον Έλον Μασκ-, αλλά ένα χρόνο μετά την ανάληψη των καθηκόντων του, οι διευθύνοντες σύμβουλοι των τεχνολογικών κολοσσών (Big Tech) μάλλον πίνουν νερό στο όνομά του. Δεν είναι τυχαίο ότι ήταν από αυτούς που κάθισαν σε περίβλεπτες θέσεις στην ορκωμοσία του και τελικά μεταξύ αυτών που πλήρωσαν πολλά ως δωρητές της εκστρατείας του.
Οι ηγέτες της Σίλικον Βάλεϊ, όπως ο Έλον Μασκ, ο Τιμ Κουκ της Apple, ο Τζεφ Μπέζος της Amazon, ο Μαρκ Ζούκερμπεργκ της Meta και άλλοι έχουν εκμεταλλευθεί τις κανονιστικές ελαφρύνσεις, ευνοϊκές πολιτικές και σε ορισμένες περιπτώσεις επικερδείς κυβερνητικές συμβάσεις.
Οι Financial Times «μετρούν» πόσο ωφελήθηκαν οι μεγάλοι της τεχνολογίας, χάρη στις σχέσεις συναλλαγής που έχουν αναπτύξει με τον Λευκό Οίκο και τον πρόεδρο Ντόναλντ Τραμπ.
Έλον Μασκ – CEO της TESLA
Ο πλουσιότερος άνθρωπος στον κόσμο ξεκίνησε τη δεύτερη θητεία Τραμπ με μια ακμάζουσα επιχειρηματική αυτοκρατορία και τεράστια επιρροή στην κυβέρνηση. Προηγουμένως είχε ξοδέψει περισσότερα από 250 εκατ. για να ενισχύσει την προεκλογική εκστρατεία, ενώ ήταν από τις πιο δυνατές φωνές υπέρ του Ντόναλντ Τραμπ.
Επιβραβεύθηκε με τη θέση του υπερυπουργού Κυβερνητικής Αποτελεσματικότητας, ωστόσο δεν απέφυγε τη σύγκρουση με τον Ντόναλντ Τραμπ. Αυτό είχε αποτέλεσμα να χάσει η Tesla πολλά δισεκατομμύρια σε κεφαλαιοποίηση. Απείλησε μέχρι και δικό του κόμμα να φτιάξει, αλλά το τελευταίο διάστημα έχει επιστρέψει στην ασφαλή αγκαλιά του Λευκού Οίκου. Δειπνεί με τον πρόεδρο, κάνει δωρεές στο Ρεπουμπλικανικό Κόμμα, οι μετοχές της Tesla ανακάμπτουν. Ο στενός συνεργάτης του, Τζάρεντ Άϊζακμαν ορίστηκε επικεφαλής της NASA, και κλείνει δουλειές με τη SpaceX του Μασκ. Το εργαλείο τεχνητής νοημοσύνης Grok έχει τεθεί στη διάθεση του Πενταγώνου και άλλων ομοσπονδιακών υπηρεσιών. Ένα ομοσπονδιακό πλαίσιο για τα αυτόνομα οχήματα που καταρτίστηκε από την κυβέρνηση Τραμπ, το οποίο υπόσχεται να άρει τα «περιττά ρυθμιστικά εμπόδια», είναι επίσης πιθανό να αποτελέσει πλεονέκτημα για τις προσπάθειες της Tesla να αναπτύξει έναν στόλο ρομποτικών ταξί.
Ο πλούτος που συσσωρεύτηκε από τον Μασκ τον τελευταίο χρόνο φτάνει τα 234 δισεκατομμύρια δολάρια.
Τζεφ Μπέζος – Ιδρυτής της Amazon
Ο Μπέζος φλέρταρε ανοιχτά τον Ντόναλντ Τραμπ τόσο κατά την προεκλογική περίοδο όσο και αργότερα, ώστε να προστατευθεί από συγκρούσεις μαζί του. Έφτασε στο σημείο να κόψει άρθρο στήριξης στην Κάμαλα Χάρις, Washington Post, της οποίας είναι ιδιοκτήτης, παρά το γεγονός ότι υπήρξαν αντιδράσεις από τους αναγνώστες και τους συντάκτες. Η Amazon πλήρωσε 40 εκατομμύρια δολάρια για ντοκιμαντέρ για τη Μελάνια Τραμπ, το οποίο θα κυκλοφορήσει αυτόν τον μήνα.
Blue Origin/Handout via REUTERS.
Η εταιρεία δεν έχει συμμετάσχει σε αγωγές που υποστηρίζονται από άλλες αμερικανικές επιχειρήσεις που αμφισβητούν τη νομιμότητα των δασμολογικών μέτρων του Τραμπ. Αντ’ αυτού, επαίνεσε τα δεκάδες δισεκατομμύρια δολάρια που δαπανά σε κέντρα δεδομένων — επενδύσεις που βοηθούν στην ενίσχυση της οικονομίας των ΗΠΑ. Οι εταιρείες του Μπέζος, συμπεριλαμβανομένης της πυραυλικής επιχείρησης Blue Origin, έχουν σε μεγάλο βαθμό αποφύγει να γίνουν στόχοι της κυβέρνησης.
Και παρά το γεγονός ότι ο Λευκός Οίκος κατηγόρησε την Amazon για «εχθρική και πολιτική πράξη» όταν διεξήγαγε εσωτερικές συνομιλίες σχετικά με την καταγραφή του αντίκτυπου των δασμολογικών μέτρων στις τιμές ορισμένων προϊόντων, όλα λύθηκαν. Αρκούσε ένα προσωπικό τηλεφώνημα του Μπέζος στον Ντόναλντ Τραμπ.
Όλα αυτά, απέφεραν τον ιδρυτή της Amazon περίπου 15 δισεκατομμύρια δολάρια σε ένα χρόνο.
Μαρκ Ζούκερμπεργκ – CEO της Meta
Ο πρόεδρος απείλησε τον Ζούκερμπεργκ με φυλάκιση κατά τη διάρκεια της προεκλογικής εκστρατείας, διότι η Meta έκοψε τον Τραμπ από το Facebook και το Instagram μετά τις επιθέσεις στο Καπιτώλιο των ΗΠΑ το 2021. Ωστόσο, όλα περασμένα-ξεχασμένα. Σε επίσημα γεύματα κάθεται εκ δεξιών του Ντόναλντ Τραμπ, ενώ έχει υποσχεθεί να επενδύσει 600 δισεκατομμύρια δολάρια στις ΗΠΑ, για να ενισχύσει τις ΗΠΑ στον αγώνα για την τεχνητή νοημοσύνη εναντίον της Κίνας.
Η κυβέρνηση Τραμπ έχει επιταχύνει τις άδειες για τα δαπανηρά και ενεργοβόρα κέντρα δεδομένων που απαιτούνται για το όραμα της «προσωπικής υπερ-νοημοσύνης» του Ζούκερμπεργκ. Επίσης, τον στηρίζει έναντι της ΕΕ, με την οποία η Meta έχει ανοιχτές νομικές υποθέσεις. Ο Ζούκερμπεργκ διόρισε πρόεδρο της εταιρείας του τη σύμμαχο του Τραμπ, Ντίνα Πάουελ ΜακΚόρμικ.
Παρά τις ανοιχτές νομικές υποθέσεις που έχει η Meta στις ΗΠΑ, τους τελευταίους 12 μήνες έχει συσσωρεύσει περίπου 1,9 δισεκατομμύρια δολάρια.
Τιμ Κουκ – CEO της Apple
Οι μετοχές της Apple δέχτηκαν πλήγμα στις αρχές του 2025 μετά τους δασμούς λόγω «φαιντανύλης» του Τραμπ στην Κίνα. Ο Αμερικανός πρόεδρος επιτέθηκε στην Apple επειδή δεν παράγει iPhone στις ΗΠΑ και επειδή στράφηκε στην Ινδία ως δεύτερο προμηθευτή. Αλλά ο Κουκ κατόρθωσε να να εκτονώσει τη σύγκρουση, με δημόσιες δηλώσεις, μια υπόσχεση για επένδυση 100 εκατ. δολαρίων, αλλά και ένα χρυσό και γυάλινο τρόπαιο που χάρισε στον Ντόναλντ Τραμπ. Έτσι, πέτυχε μια εξαίρεση από τους δασμούς.
Cook, σε μια σπάνια τηλεοπτική εμφάνιση στο Οβάλ Γραφείο, εκτόνωσε τις εντάσεις ενισχύοντας μια προηγούμενη δέσμευση για την κατασκευή κατά 100 δισεκατομμύρια δολάρια και παρουσιάζοντας στον πρόεδρο ένα γυάλινο και χρυσό τρόπαιο, εξασφαλίζοντας μια εξαίρεση από τους νέους δασμούς.
Η εταιρεία διατήρησε τις πολιτικές της για την ποικιλομορφία, την ισότητα και την ένταξη, παρά τη σύντομη παρέμβαση του Τραμπ. Και το υπουργείο Δικαιοσύνης εμφανίζεται ανοιχτό σε συμβιβασμό με την Apple σε μια αγωγή για αντιμονοπωλιακές πρακτικές.
Επίσης, το Εθνικό Συμβούλιο Εργασιακών Σχέσεων απέσυρε τις υποθέσεις κατά της Apple σχετικά με τις πρακτικές απασχόλησης. Και ένας από τους εξωτερικούς δικηγόρους της εταιρείας διορίστηκε σε υψηλόβαθμη κρατική θέση.
Τα κέρδη ήταν σημαντικά. Η αξία των μετοχών της Apple, εκ των οποίων ο Κουκ κατέχει 3,3 εκατομμύρια, έχει σχεδόν κατά 15% από την ορκωμοσία του Τραμπ.
Σαμ Άλτμαν – CEO της openai
Ο Άλτμαν, ο οποίος χαιρέτησε την εκλογή του Τραμπ το 2016 γράφοντας στο Twitter «αυτό μου φαίνεται σαν το χειρότερο πράγμα που έχει συμβεί στη ζωή μου», πραγματοποίησε μια αξιοσημείωτη προσέγγιση με τον πρόεδρο.
Ο 40χρονος στάθηκε δίπλα στον Τραμπ την πρώτη εβδομάδα της νέας κυβέρνησης για να ανακοινώσει ένα σχέδιο 500 δισεκατομμυρίων δολαρίων για την ανάπτυξη κέντρων δεδομένων στις ΗΠΑ. Είχε προηγηθεί μια προσωπική δωρεά 1 εκατομμυρίου δολαρίων στο ταμείο ορκωμοσίας του Τραμπ.
Παρά τη σύγκρουσή του με τον Έλον Μασκ, ο Άλτμαν επικεντρώθηκε στην «εμπορική διπλωματία». Υποστηρίζει ότι η ηγεσία των ΗΠΑ στην κρίσιμη τεχνολογία εξαρτάται από την επιτυχία της OpenAI. Η εταιρεία του έχει ξεκινήσει κατασκευή κέντρων δεδομένων σε πολιτείες των Ρεπουμπλικανών. Επίσης, συνεργάζεται με την κυβέρνηση των ΗΠΑ για την ανάπτυξη υποδομών Τεχνητής Νοημοσύνης σε χώρες, συμπεριλαμβανομένων των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων.
Τα κέρδη ήταν σημαντικά. Η OpenAI, μια ιδιωτική εταιρεία, έχει σημειώσει άνοδο της αποτίμησής της από 157 δισεκατομμύρια δολάρια στα τέλη του 2024 σε 500 δισεκατομμύρια δολάρια σήμερα.
Σουντάρ Πιτσάι – CEO της Google
Ο Πιτσάι βρισκόταν σε ιδιαίτερα επισφαλή θέση κατά την έναρξη της δεύτερης θητείας Τραμπ. Ο Αμερικανός πρόεδρος ήταν εξοργισμένος για τον αποκλεισμό του από το YouTube το 2021 μετά την επίθεση στο Καπιτώλιο. Κατηγορούσε την Google ότι χειραγώγησε τα αποτελέσματα για να προωθήσει αρνητικές ιστορίες γι’ αυτόν.
Μετά τις εκλογές όμως, ο Σουντάρ Πιτσάι επισκέφθηκε τον Ντόναλντ Τραμπ και δώρισε 1 εκατομμύριο δολάρια στο ταμείο ορκωμοσίας του, ποσό τριπλάσιο από το 2017. Η εταιρεία αργότερα διευθέτησε μια αγωγή που την κατηγορούσε για λογοκρισία, δωρίζοντας 22 εκατομμύρια δολάρια στο έργο της αίθουσας χορού του Λευκού Οίκου. Επίσης, μείωσε τις τιμές για το κυβερνητικό cloud computing και τις συμβάσεις τεχνητής νοημοσύνης.
REUTERS/Kylie Cooper
Ο Πιτσάι έχει επίσης δεσμευτεί να δαπανήσει δεκάδες δισεκατομμύρια δολάρια σε νέα κέντρα δεδομένων τεχνητής νοημοσύνης στις ΗΠΑ, με περισσότερα να πηγαίνουν για τον εκσυγχρονισμό σταθμών παραγωγής ενέργειας και δικτύων ηλεκτρικής ενέργειας.
Βέβαια, εκκρεμούν δύο δικαστικές υποθέσεις για παραβίαση του νόμου περί μονοπωλίων, η εξέλιξη των οποίων εξαρτάται από τον Λευκό Οίκο.
Παρά την αναθέρμανση των σχέσεων, το Υπουργείο Δικαιοσύνης του Τραμπ συνέχισε να επιδιώκει δύο μονοπωλιακές υποθέσεις κατά της Google που απειλούσαν να διαλύσουν την εταιρεία. Ένας δικαστής πέρυσι αρνήθηκε να επιβάλει διάσπαση σε μία από τις υποθέσεις. Η απόφαση για το αν θα ασκηθεί έφεση κατά αυτής της απόφασης και πόσο επιθετικά θα ασκηθεί εναπόκειται τώρα στον Λευκό Οίκο.
Τα οικονομικά κέρδη, πάντως, δεν είναι καθόλου ευκαταφρόνητα. Η τιμή της μετοχής της Alphabet έχει αυξηθεί κατά 66% τον τελευταίο χρόνο, καθιστώντας την τη δεύτερη πιο πολύτιμη εταιρεία στον κόσμο.
Σου Ζι Τσου – CEO του ΤikΤok
Καθώς ο Τραμπ ανέλαβε τα καθήκοντά του, ο διευθύνων σύμβουλος του TikTok αντιμετώπισε πλήρη απαγόρευση της πλατφόρμας στις ΗΠΑ. Η διορία για εξαγορά μέρους της TikTok παρήλθε πριν από την ορκωμοσία Τραμπ. Έκτοτε, ο Αμερικανός πρόεδρος καθυστερεί την εφαρμογή της απαγόρευσης στις ΗΠΑ.
Η κυβέρνηση κατέληξε σε συμφωνία με την ByteDance, ιδιοκτήτρια του TikTok, και μια ομάδα Αμερικανών επενδυτών, συμπεριλαμβανομένης της Oracle, συμμάχου του Τραμπ, Λάρι Έλισον. Η συμφωνία, που επισφραγίστηκε αργότερα το 2025, επιτρέπει στην ByteDance, με έδρα το Πεκίνο, να λαμβάνει περισσότερο από το 50% των αμερικανικών κερδών της εφαρμογής, παρά το γεγονός ότι διατήρησε μόνο περίπου το ένα πέμπτο της αμερικανικής μονάδας.
Αργότερα, ο Λευκός Οίκος άνοιξε έναν λογαριασμό TikTok. Ο Τραμπ έχει επίσης επανειλημμένα επαινέσει την πλατφόρμα για τη βοήθεια να κερδίσει τις εκλογές του 2024, αψηφώντας εξέχοντες Ρεπουμπλικάνους στο Κογκρέσο, οι οποίοι έχουν προειδοποιήσει ότι η Κίνα θα μπορούσε να τη χρησιμοποιήσει για να επηρεάσει αθέμιτα τους Αμερικανούς ψηφοφόρους.
Τους τελευταίους 12 μήνες, η αποτίμηση της ιδιωτικής ByteDance έχει εκτοξευθεί στα 500 δισεκατομμύρια δολάρια.
