Η «εύθραυστη εκεχειρία» μεταξύ των ΗΠΑ και του Ιράν έχει αναπτερώσει τις ελπίδες ότι η πλήρης αποκατάσταση της διέλευσης πλοίων από τα Στενά του Ορμούζ μπορεί να θέσει τέλος στην κρίση εφοδιασμού ενέργειας που απειλεί να παραλύσει την παγκόσμια οικονομία.
Η κυκλοφορία μέσω των Στενών του Ορμούζ δεν έχει ακόμη σημειώσει ουσιαστική ανάκαμψη, με μόλις τέσσερις διελεύσεις να έχουν καταγραφεί την Τετάρτη, σύμφωνα με την S&P Global Market Intelligence.
Ωστόσο, εμπειρογνώμονες στον τομέα της ναυτιλίας και των θαλάσσιων μεταφορών εκτιμούν ότι η κυκλοφορία μέσω αυτής της κρίσιμης ενεργειακής αρτηρίας δεν θα ομαλοποιηθεί σύντομα.
Ο αμερικανός πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ δήλωσε την Τρίτη ότι η εκεχειρία εξαρτάται από το «πλήρες, άμεσο και ασφαλές άνοιγμα» των Στενών, από το οποίο διέρχεται περίπου το ένα πέμπτο των παγκόσμιων προμηθειών πετρελαίου και φυσικού αερίου.
Ο αμερικανός αντιπρόεδρος Τζ. Ντ. Βανς επανέλαβε την Τετάρτη ότι η ιρανική ηγεσία έχει συμφωνήσει να ανοίξει τα Στενά του Ορμούζ.
Το Ιράν, ωστόσο, έχει καταστήσει σαφές ότι η επαναλειτουργία θα είναι υπό όρους, ανάλογα με τον συντονισμό με τις ένοπλες δυνάμεις της χώρας και τους τεχνικούς περιορισμούς.
Η εύθραυστη εκεχειρία δεν έχει συμβάλει ουσιαστικά στην αποκατάσταση της εμπιστοσύνης των δεξαμενόπλοιων για τη διέλευση από το στενό, ιδίως καθώς διαφαίνονται σημάδια κατάρρευσης της εκεχειρίας, με το Ισραήλ να εντείνει τις επιθέσεις εναντίον του Λιβάνου.
Η κυκλοφορία μέσω των Στενών του Ορμούζ δεν έχει ακόμη σημειώσει ουσιαστική ανάκαμψη, με μόλις τέσσερις διελεύσεις να έχουν καταγραφεί την Τετάρτη, σύμφωνα με την S&P Global Market Intelligence.
«Τα πλοία φαίνεται να εξακολουθούν να χρησιμοποιούν την τροποποιημένη διαδρομή διέλευσης δυτικά κατά μήκος του νησιού Λαράκ», ανέφερε.
Περισσότερα από 400 δεξαμενόπλοια φορτωμένα με πετρέλαιο και δεκάδες μεταφορείς LNG ή LPG παραμένουν αγκυροβολημένα έξω από τον Κόλπο, αναμένοντας σήματα για διέλευση, σύμφωνα με την MarineTraffic, μια πλατφόρμα παρακολούθησης πλοίων που χρησιμοποιεί το ραδιοφωνικό AIS, ή σύστημα αυτόματης αναγνώρισης.
Οι πραγματικοί όγκοι διέλευσης ενδέχεται να είναι υψηλότεροι από ό,τι υποδηλώνουν τα δεδομένα, καθώς πολλά δεξαμενόπλοια απενεργοποιούν τους πομποδέκτες τους για να αποφύγουν πιθανή στοχοποίηση από το Ιράν, αλλά παραμένουν σε ένα κλάσμα των προπολεμικών επιπέδων.
Οι όροι διέλευσης, οι ρυθμίσεις για τα διόδια και το νομικό πλαίσιο για τη διέλευση παραμένουν ασάφεια, γεγονός που αποτρέπει τους πλοιοκτήτες από το να οδηγήσουν τα πλοία τους διαμέσου της θαλάσσιας οδού, σύμφωνα με την εταιρεία ναυτιλιακών ερευνών Windward.
«Δεν είναι σαφές αν το Ιράν θα διατηρήσει τον έλεγχο του Ορμούζ κατά τη διάρκεια των συνομιλιών, αλλά όλα τα σημάδια δείχνουν ότι η Ισλαμική Δημοκρατία θα αρνηθεί να παραιτηθεί από το πλεονέκτημά της κατά τη διάρκεια αυτής της περιόδου δύο εβδομάδων», ανέφερε η Windward σε σημείωμα την Τετάρτη.
Οι πρώτες 48 ώρες της εκεχειρίας θα είναι κρίσιμες για την προθυμία των πλοιοκτητών να εισέλθουν στα Στενά, πρόσθεσε η Windward.
Τα Στενά του Ορμούζ παραμένει ουσιαστικά κλειστά
«Η επιστροφή στην κανονικότητα για τον κλάδο μας απέχει ακόμα εβδομάδες», δήλωσε τηλεφωνικά στο CNBC ο Nils Haupt της Hapag-Lloyd, μιας από τις μεγαλύτερες ναυτιλιακές εταιρείες στον κόσμο. Η εταιρεία «απέχει προς το παρόν» από τη διέλευση των Στενών βάσει της τελευταίας εκτίμησης κινδύνου που έχει πραγματοποιήσει.
«Το ζήτημα δεν έχει επιλυθεί… [μέχρι] να έχουν αποχωρήσει όλα τα πλοία από τα Στενά του Ορμούζ, επειδή υπάρχουν εκατοντάδες χιλιάδες εμπορευματοκιβώτια σε λιμάνια της Ινδίας, του Ομάν και του Πακιστάν, τα οποία πρέπει να μεταφερθούν στον Περσικό Κόλπο.
«Θα χρειαστούν εβδομάδες, αν όχι μήνες, για να επαναφερθούν τα αρχικά δρομολόγια που είχαμε πριν από την έναρξη του πολέμου».
Η Maersk δήλωσε σε ανακοίνωσή της ότι, ενώ η κατάπαυση του πυρός μπορεί να δημιουργήσει ευκαιρίες διέλευσης, δεν παρέχει ακόμη πλήρη θαλάσσια ασφάλεια και «πρέπει να κατανοήσουμε όλες τις πιθανές συνθήκες που συνδέονται με αυτήν».
Ερυθρά Θάλασσα και Στενά του Ορμούζ
Αναλυτές δήλωσαν στο CNBC ότι η διαταραχή της κυκλοφορίας στην Ερυθρά Θάλασσα από τους Χούθι στο Υεμένη πέρυσι αποτελεί σημείο αναφοράς για το πόσο γρήγορα θα μπορούσε να ανακάμψει η κυκλοφορία μετά από μια ενδεχόμενη κατάπαυση του πυρός.
«Στην Ερυθρά Θάλασσα, με τους Χούθι, η συμφωνία κατάπαυσης του πυρός υπογράφηκε τον περασμένο Ιανουάριο και η κυκλοφορία δεν έχει επανέλθει», δήλωσε ο Νίκος Πετρακάκος, διευθύνων σύμβουλος της εταιρείας διαχείρισης ναυτιλιακών επενδύσεων Tufton, σε συνέντευξή του στο CNBC. «Όσο υπάρχει η απειλή μιας επίθεσης, αυτό αρκεί. Δεν χρειάζεται να γίνει πραγματικά η επίθεση».
Μια διαφορά μεταξύ των σεναρίων της Ερυθράς Θάλασσας και των Στενών του Ορμούζ είναι η διαθεσιμότητα εναλλακτικών διαδρομών, δήλωσε ο Παναγιώτης Κροντίρας, αναλυτής ναύλων δεξαμενόπλοιων στην Kpler.
«Στην πρώτη περίπτωση, οι θαλάσσιες ροές μπορούν να ανακατευθυνθούν μέσω του Ακρωτηρίου της Καλής Ελπίδας, ενώ στη δεύτερη, οι επιλογές ανακατεύθυνσης είναι πολύ πιο περιορισμένες και περιορίζονται σε μεγάλο βαθμό σε εκτροπές μέσω αγωγών», πρόσθεσε. «Ως εκ τούτου, η δυναμική της αγοράς είναι πιθανό να ενθαρρύνει μια ταχύτερη ανάκαμψη της κυκλοφορίας στα Στενά του Ορμούζ».
Τόσο οι τιμές του αμερικανικού WTI όσο και του Brent έχουν υποχωρήσει στα 97 δολάρια περίπου ανά βαρέλι, από τα 110 δολάρια περίπου που ήταν πριν την ανακοίνωση της εκεχειρίας την Τρίτη, αλλά παραμένουν σημαντικά υψηλότερες από το προπολεμικό επίπεδο των 70 δολαρίων περίπου.
Οι αναλυτές αναμένουν ότι το πετρέλαιο θα συνεχίσει να διαπραγματεύεται με πριμ σε σχέση με την προπολεμική του τιμή για κάποιο χρονικό διάστημα, καθώς η διακοπή της προσφοράς παραμένει.
«Οι φυσικές και λογιστικές διαταραχές δεν πρόκειται να εξαφανιστούν από τη μία μέρα στην άλλη», δήλωσε ο Ray Sharma-Ong, αναπληρωτής παγκόσμιος επικεφαλής των εξατομικευμένων λύσεων πολλαπλών περιουσιακών στοιχείων στην Aberdeen Investments, προσθέτοντας ότι οι πλοιοκτήτες αντιμετωπίζουν επίσης υψηλότερα έξοδα ναυτιλίας, ασφάλιση πολεμικού κινδύνου και προληπτική αποθήκευση αποθεμάτων σε παγκόσμιο επίπεδο.
«Δεν είναι καθαρά οικονομικό ζήτημα», πρόσθεσε ο Πετρακάκος, καθώς οι πλοίαρχοι των πλοίων έχουν την ευθύνη να αποφασίσουν αν θα αναλάβουν τον κίνδυνο της διέλευσης από τα Στενά.
«Προς το παρόν, οι περισσότεροι από αυτούς [τους πλοιάρχους] σκέφτονται δικαιολογημένα: “Δεν με νοιάζει πόσο είναι το μπόνους, δεν αξίζει να ρισκάρω τη ζωή μου”. Με την πάροδο του χρόνου, αυτό μπορεί να αλλάξει».
Πηγή: ΟΤ
