Απόρροια των ουκρανικών επιθέσεων με drones σε διυλιστήρια και ενεργειακές εγκαταστάσεις της, η Ρωσία βιώνει τη χειρότερη κρίση καυσίμων εδώ και πάνω από ένα τέταρτο του αιώνα: περίπου όσο διαρκεί η μετασοβιετική παντοκρατορία του Βλαντίμιρ Πούτιν.
Εδώ και μήνες, αυτή η τακτική αποτελεί αιχμή του δόρατος στην αντεπίθεση του Κιέβου, καθώς η ρωσική πλήρης εισβολή στην Ουκρανία διανύει τον πέμπτο χρόνο της, ακόμη χωρίς φως στο διπλωματικό «τούνελ».
Αυξάνει έτσι τις πιέσεις στο Κρεμλίνο να καθίσει στο τραπέζι των ειρηνευτικών συνομιλιών, φέρνοντας τον πόλεμο εντός της Ρωσίας, εντείνοντας τη λαϊκή δυσαρέσκεια στο εσωτερικό της και, φυσικά, πλήττοντας την πολεμική οικονομία της.
Καθώς όμως η τελευταία τροφοδοτείται από τις εξαγωγές πετρελαίου και φυσικού αερίου, και δη εν μέσω ενεργειακής κρίσης από τον παράλληλο και όλο και πιο συγκλίνοντα πόλεμο στο Ιράν, η Ουκρανία επεκτείνει το πεδίο δράσης.
Ούτε δύο μήνες πριν από τις βουλευτικές εκλογές του Σεπτεμβρίου στη Ρωσία, το Κίεβο βάζει στο στόχαστρο τον μεγαλύτερο διαδικτυακό λιανοπωλητή στη χώρα, τη Wildberries.
Από τις 18 Ιουλίου, κέντρα logistics και αποθήκες της εταιρείας -το ρωσικό αντίστοιχο της Amazon- τυλίγονται στις φλόγες σχεδόν κάθε μέρα.
Τα ουκρανικά πλήγματα σε αυτόν τον πυλώνα για τη ρωσική οικονομία εκτείνονται από τις περιφέρειες της Μόσχας και του Λένινγκραντ, μέχρι τα Ουράλια και την προσαρτημένη Κριμαία.
Τουλάχιστον εννέα υπάλληλοι της Wildberries έχουν σκοτωθεί και δεκάδες έχουν τραυματιστεί σε αυτές τις επιθέσεις, ενώ υπολογίζεται ότι σχεδόν το 10-15% της αποθηκευτικής χωρητικότητάς της έχει καταστραφεί.
Οι επιπτώσεις είναι ήδη σημαντικές στην εγχώρια εφοδιαστική αλυσίδα και τώρα απειλούν χιλιάδες μικρές και μεσαίες επιχειρήσεις, που πωλούν αγαθά και υπηρεσίες μέσω της πλατφόρμας.
Πλέον εκφράζονται φόβοι για ντόμινο πτωχεύσεων και για ισχυρούς κραδασμούς στον τραπεζικό κλάδο της Ρωσίας.
Το Κρεμλίνο εξετάζει μέτρα…
Τα… πάντα όλα στη Ρωσία
Η ιδρύτρια και διευθύνουσα σύμβουλος της Wildberries, Τατιάνα Κιμ -μια πρώην καθηγήτρια αγγλικών, μητέρα επτά παιδιών και σήμερα πιο πλούσια γυναίκα στη Ρωσία- καταγγέλλει τις ουκρανικές επιθέσεις κατά εγκαταστάσεων του επιχειρηματικού κολοσσού της ως «πράξη διεθνούς τρομοκρατίας».
Ο πρόεδρος της Ουκρανίας, Βολοντίμιρ Ζελένσκι, μιλά αντίθετα για επιθέσεις στον τομέα εφοδιαστικής, που προμηθεύει τον ρωσικό στρατό «με εξαρτήματα drones, εξοπλισμό πλοήγησης και άλλο στρατιωτικό υλικό».
Πριν από τις ουκρανικές επιθέσεις, γράφει ο ειδησεογραφικός ιστότοπος Moscow Times (που από το 2022 έχει μεταφέρει την έδρα του στο Άμστερνταμ), η Wildberries είχε στην ιστοσελίδα της ειδική κατηγορία με πάνω από 200.000 προϊόντα, υπό τον τίτλο «Όλα για την ειδική στρατιωτική επιχείρηση».
Έτσι αποκαλεί τον πόλεμο στην Ουκρανία το Κρεμλίνο.
Πλέον, η κατηγορία αυτή έχει καταργηθεί. Όχι όμως και τα προϊόντα διπλής χρήσης.
Αλεξίσφαιρα γιλέκα και κράνη μάχης είναι διαθέσιμα στην ενότητα «Αθλητισμός».
Στην κατηγορία «Τηλεόραση, ήχος, φωτογραφία, βίντεο» βρίσκει κανείς drones FPV και εξαρτήματά τους.
Στην αναζήτηση «προϊόντα για την εθνική άμυνα» ή «σετ για την εθνική άμυνα» εμφανίζονται από σακίδια, διακριτικά και σημαίες, μέχρι κιτ «πρώτης γραμμής» και ασύρματοι.
Μεταξύ πολλών άλλων, προσφέρονται στολές καμουφλάζ, συσκευές νυχτερινής όρασης και εξοπλισμός πεδίου.
Πολλά προϊόντα έχουν πάνω τους το γράμμα «Ζ»: στρατιωτικό και προπαγανδιστικό σύμβολο της ρωσικής πλήρους εισβολής στην Ουκρανία.
Για την Τατιάνα Κιμ -που άρχισε να χτίζει την επιχειρηματική αυτοκρατορία της το 2004 από το διαμέρισμά της στη Μόσχα, παραγγέλνοντας σωρηδόν προϊόντα από τους γερμανικούς καταλόγους Otto και μια γαλλική εταιρεία ταχυδρομικών παραγγελιών και μεταπωλώντας τα στη Ρωσία με περιθώριο κέρδους 10%- οι ουκρανικές επιθέσεις αποτελούν τεράστιο πλήγμα, παρά την μεγάλη περιουσία της, που φτάνει τα 8,1 δισεκατομμύρια δολάρια.
Ακόμη μεγαλύτερο όμως είναι για τους έως και 800.000 μικρομεσαίους εμπόρους, που πωλούσαν τα προϊόντα τους μέσω της Wildberries και βλέπουν σημαντικό μέρος τους να έχουν γίνει στάχτη.
Στιγμιότυπο οθόνης από την ιστοσελίδα της Wildberries για «διαθέσιμο αλεξίσφαιρο γιλέκο εφόδου BR2 με σύστημα γρήγορης αφαίρεσης» (Πηγή: www.wildberries.ru)
Κίνδυνος μαζικών λουκέτων
Από την πανδημία COVID-19 και μετά, και δη από την αποχώρηση δυτικών εταιρειών εν μέσω πολέμου και δυτικών κυρώσεων, ο τομέας του ηλεκτρονικού λιανεμπορίου σημείωσε εκρηκτική άνθιση στη Ρωσία.
Σήμερα υπολογίζεται ότι συνεισφέρει στο ΑΕΠ της κοντά στο 8%, δημιουργώντας εκατομμύρια θέσεις εργασίας.
Περί το 80% της εγχώριας online αγοράς ελέγχουν η Wildberries μαζί με την ανταγωνίστριά της, Ozon.
Κοντολογίς, οι ουκρανικές επιθέσεις πλήττουν έναν νευραλγικό τομέα της ρωσικής οικονομίας.
Καθώς οι αποθήκες των διαδικτυακών λιανοπωλητών δεν προστατεύονται ειδικά από αντιαεροπορικά συστήματα (όπως συμβαίνει με τα διυλιστήρια), θεωρούνται εύκολος στόχος.
Λίγες ημέρες δε πριν αρχίσουν οι επιδρομές κατά υποδομών της, η Wildberries άλλαξε ριζικά την πολιτική της περί «ανωτέρας βίας» (force majeure), αποποιούμενη κάθε νομική και οικονομική ευθύνη για εμπορεύματα που καταστρέφονται από επιθέσεις drones ή πυραύλους.
Η αξία των εμπορευμάτων που έχουν ήδη γίνει στάχτη εκτιμάται ότι ξεπερνά το 1 δισεκατομμύριο δολάρια, φέρνοντας στο χείλος της χρεοκοπίας πολλούς εμπόρους.
Ελάχιστοι είχαν ειδική ασφαλιστική κάλυψη «πολεμικών κινδύνων και τρομοκρατίας» για τα προϊόντα τους.
Για τους περισσότερους, είναι απαγορευτικό το κόστος.
Επιπλέον, οι μεγάλες ρωσικές ασφαλιστικές δεν εκδίδουν νέα συμβόλαια αυτού του είδους για περιοχές που θεωρούνται υψηλού κινδύνου.
«Αν δεν παρέμβετε τώρα, η κατάσταση θα φτάσει σε αδιέξοδο», προειδοποίησε τις ρωσικές αρχές μια έμπορος-παρασκευάστρια καλλυντικών, που συνεργάζεται με τη Wildberries, αναρτώντας βίντεο στο Instagram.
Ζήτησε αναστολές αποπληρωμής δανείων, προσωρινές φορολογικές ελαφρύνσεις και βοήθεια στην επίλυση των ζητημάτων με την Wildberries.
«Οι υποχρεώσεις συνεχίζουν να συσσωρεύονται», είπε, «κι αν αύριο κλείσουμε, φόροι θα σταματήσουν να εισρέουν στα δημόσια ταμεία».
«Οι νέοι επιχειρηματίες δεν θα ξεφυτρώσουν σαν τα μανιτάρια»….
Η ιδρύτρια και διευθύνουσα σύμβουλος της Wildberries, Τατιάνα Κιμ (REUTERS/Pavel Mikheyev/File Photo)
Φοβού τις τράπεζες
Η Wildberries αναζητά 100.000 τετραγωνικά μέτρα αποθηκευτικού χώρου στο ασφαλές Καζακστάν, γράφει η ρωσική οικονομική εφημερίδα Kommersant.
Παράλληλα, ανακοίνωσε την καταβολή 40 εκατ. ρουβλιών (πάνω από μισό εκατ. δολ.) στις οικογένειες των θυμάτων από τις ουκρανικές επιθέσεις στις αποθήκες της, καθώς και ένα «πρόγραμμα στήριξης» των ζημιωμένων εμπόρων.
«Όμως τα ποσά είναι πολύ λιγότερα από τις απώλειες», γράφει ο ανεξάρτητος ειδησεογραφικός ιστότοπος Meduza, ενώ τυχόν νομικές προσφυγές κατά της Wildberries για «καταχρηστική σύμβαση» αναμένεται να «σκοντάψουν» στις διατάξεις του ρωσικού Αστικού Κώδικα περί «ανωτέρας βίας».
Τούτων δοθέντων, το Κρεμλίνο επαίνεσε τον ρωσικό γίγαντα του ηλεκτρονικού λιανεμπορίου για την παροχή βοήθειας σε τρίτους πωλητές.
Είπε επίσης ότι έχει συζητηθεί πιθανή υποστήριξη για την ίδια την εταιρεία, που από το 2024 έχει συγχωνευθεί με τον ρωσικό κολοσσό υπαίθριας διαφήμισης Russ Group στον όμιλο Wildberries-Russ (RWB).
Έγινε με τις «ευλογίες» του Ρώσου προέδρου Πούτιν.
Σήμερα, η RWB διαθέτει μέχρι και τραπεζικό «βραχίονα», το 5% του οποίου αγόρασε τον περασμένο Μάιο η δεύτερη μεγαλύτερη κρατική τράπεζα της Ρωσίας, η VTB.
O πρώτος αναπληρωτής πρόεδρός της, Ντμίτρι Πιανόφ, τόνισε τις προάλλες για την ετοιμότητα της VTB να εξετάσει «με θετική διάθεση διάφορες μορφές πιστωτικής στήριξης της RWB, εφόσον το χρειαστεί».
Η θυγατρική τράπεζα της τελευταίας, εν τω μεταξύ, όπως και οι κρατικές Sberbank και VTB παρέχουν μέτρα στήριξης για τους ζημιωμένους πωλητές.
Τούτων δοθέντων, ο συνιδρυτής και επικεφαλής σχεδιαστής της Fire Point -της κορυφαίας εταιρείας παραγωγής όπλων της Ουκρανίας- Ντενίς Στίλερμαν, περιέγραψε τις προάλλες, σε συνέντευξή του, την Wildberries ως τον μεγαλύτερο δανειολήπτη στη Ρωσία.
Τυχόν κατάρρευσή της, τόνισε, θα συμπαρασύρει μεγάλο αριθμό τραπεζών, συμπεριλαμβανομένης της VTB.
Ο Ρώσος ολιγάρχης και επικριτής του πολέμου στην Ουκρανία, Όλεγκ Ντεριπάσκα, είχε κάνει πολύ χειρότερη πρόβλεψη από το 2021.
«Η πτώχευση της Wildberries», είχε πει σε επιχειρηματικό φόρουμ, «θα καταστρέψει το τραπεζικό σύστημα».
