Ντόμινο εξελίξεων προκαλεί η ανάφλεξη στη Μέση Ανατολή. Οι πολεμικές μηχανές σκορπούν τον όλεθρο χωρίς να διαφαίνεται σύντομα αποκλιμάκωση της κατάστασης. Το σοκ του πολέμου εκτός από ανθρώπινες απώλειες, που είναι και το σημαντικότερο, έχει τεράστιο αντίκτυπο και στην παγκόσμια οικονομία. Η Ελλάδα δεν αποτελεί νησίδα σταθερότητας…
Η κλιμάκωση της πολεμικής κρίσης στη Μέση Ανατολή και η ένταση γύρω από τον Περσικό Κόλπο δημιουργούν ένα σύνθετο οικονομικό περιβάλλον και για την Ελλάδα
Η μεγαλύτερη πληγή για τη χώρα μας παραμένει το κόστος των εισαγωγών ενέργειας. Η μεταβλητότητα στις διεθνείς τιμές του πετρελαίου και του LNG προκαλεί κλυδωνισμούς.
Τίποτα δεν θα είναι ίδιο
Οι ελληνικές επιχειρήσεις (ειδικά η μεταποίηση) έρχονται αντιμέτωπες με υψηλά λειτουργικά έξοδα.
Ο «πληθωρισμός της απληστίας» και οι αυξήσεις στα τρόφιμα, που τροφοδοτούνται από το κόστος μεταφορών και λιπασμάτων, πιέζουν το διαθέσιμο εισόδημα των νοικοκυριών.
Ο τουρισμός, η «βαριά βιομηχανία» της χώρας, δείχνει αξιοσημείωτη αντοχή, αλλά δεν μπορεί να θεωρηθεί άτρωτος.
Η διάρκεια των πολεμικών επιχειρήσεων
Η εύθραυστη ισορροπία συνθέτει ένα σκηνικό αυξημένης αβεβαιότητας.
Κεντρικό σημείο προβληματισμού αποτελεί η εκτόξευση του κόστους ενέργειας και των καυσίμων
Τη μεγάλη εικόνα περιέγραψε ο υπουργός Εθνικής Οικονομίας και πρόεδρος του Eurogroup Κυριάκος Πιερρακάκης μιλώντας στο φόρουμ της Ευρωπαϊκής Τράπεζας Επενδύσεων με θέμα «Μια δυνατή Ευρώπη σε έναν κόσμο που αλλάζει».
Αναφερόμενος στην κλιμάκωση της κρίσης στη Μέση Ανατολή επεσήμανε ότι οι επιπτώσεις -όπως η άνοδος των τιμών ενέργειας και η πίεση στις εφοδιαστικές αλυσίδες- πλήττουν άμεσα την ευρωπαϊκή οικονομία. Υπογράμμισε ότι η διάρκεια αυτής της κρίσης θα καθορίσει το βάθος των οικονομικών συνεπειών για την ΕΕ.
«Όταν η αστάθεια πλήττει αυτό το κέντρο, οι συνέπειες είναι άμεσες και μετρήσιμες. Οι τιμές της ενέργειας αυξάνονται. Το κόστος μεταφορών και ασφάλισης ανεβαίνει» ανέφερε και συνέχισε λέγοντας: «Η πλήρης κλίμακα των επιπτώσεων θα εξαρτηθεί από τη διάρκεια αυτής της κρίσης. Από αυτήν θα εξαρτηθεί σε μεγάλο βαθμό το πραγματικό αποτύπωμα στις ναυτιλιακές ροές, στις εφοδιαστικές αλυσίδες και στην εμπιστοσύνη των επενδυτών. Οσο περισσότερο διαρκεί η αβεβαιότητα, τόσο ευρύτερο θα είναι το οικονομικό αποτύπωμα της κρίσης».
Η διάρκεια και το βάθος της κρίσης
Συμπληρώνοντας μια εβδομάδα βίαιων συγκρούσεων δεν υπάρχουν σημάδια αποκλιμάκωσης στον ορίζοντα. Η διάρκεια των πολεμικών επιχειρήσεων αποτελεί ερωτηματικό αλλά ταυτόχρονα και ζητούμενο των οικονομικών αναλυτών που προσπαθούν να «διαβάσουν» τις εξελίξεις.
Ο διοικητής της Τραπέζης της Ελλάδος, Γιάννης Στουρνάρας, θεωρεί δεδομένη την άνοδο του πληθωρισμού αλλά, όπως σημειώνει, «ο αντίκτυπός της στον πληθωρισμό και την παραγωγή εξαρτάται από τη διάρκεια και το βάθος της ένοπλης σύγκρουσης».
Η «βόμβα» του υπουργού Ενέργειας του Κατάρ
Τα μηνύματα είναι δυσοίωνα. Ο πόλεμος στη Μέση Ανατολή θα μπορούσε να «καταστρέψει τις οικονομίες του κόσμου», προειδοποίησε ο υπουργός Ενέργειας του Κατάρ, ο οποίος έριξε… «βόμβα» μεγατόνων προβλέποντας ότι όλες οι χώρες του Κόλπου που εξάγουν ενέργεια θα σταματήσουν την παραγωγή εντός εβδομάδων και θα εκτοξεύσουν την τιμή του πετρελαίου στα 150 δολάρια το βαρέλι.
Αν υποθέσουμε πως το σενάριο αυτό γίνει πραγματικότητα η τιμή της βενζίνης στην Ελλάδα θα δεχθεί πρωτοφανείς πιέσεις. Με βάση τα τρέχοντα δεδομένα (Μάρτιος 2026), όπου το Brent βρίσκεται κοντά στα 88–90 δολάρια και η μέση τιμή της αμόλυβδης στην Αττική κυμαίνεται ήδη στα 1,76€ – 1,84€, μια άνοδος στα 150 δολάρια συνεπάγεται αύξηση της διεθνούς πρώτης ύλης κατά περίπου 65-70%. Η αμόλυβδη εκτιμάται ότι θα κυμανθεί μεταξύ 2,45€ και 2,65€ το λίτρο αν και δεν πρόκειται για το πιθανότερο σενάριο.
Ο μακρύς ανήφορος του πληθωρισμού
Με τα «τύμπανα του πολέμου» να ηχούν δυνατά η εύθραυστη ισορροπία συνθέτει ένα σκηνικό αυξημένης αβεβαιότητας. Πριν την έναρξη του πολέμου ο πληθωρισμός στην Ελλάδα ανήλθε στο 3% έναντι 2,9% τον Ιανουάριο, σύμφωνα με τα προκαταρκτικά στοιχεία της Eurostat, καταλαμβάνοντας την τέταρτη θέση μεταξύ των κρατών-μελών της ευρωζώνης.
Στη χώρα μας ο πληθωρισμός τροφίμων, αλκοόλ και καπνού παρέμεινε σε υψηλά επίπεδα, στο 4,1%, όπως και τον Ιανουάριο. Ανοδικές τάσεις συνέχισε να καταγράφει ο κλάδος των υπηρεσιών, με τις τιμές να αυξάνονται στο 4,2%, από 4,1% τον Ιανουάριο.
Οι ειδικοί προειδοποιούν ότι η διάρκεια των συγκρούσεων θα καθορίσει το μέγεθος της ζημιάς
Βαρύ το κλίμα
Η τελευταία Έρευνα Οικονομικής Συγκυρίας του ΙΟΒΕ προσμετρά τις ήδη έντονες αβεβαιότητες του διεθνούς περιβάλλοντος που οξύνονται με δραματικό τρόπο κατόπιν των πολύ πρόσφατων επιθέσεων στο Ιράν.
«Η επίπτωση στο εγχώριο οικονομικό κλίμα κατά το επόμενο διάστημα θα εξαρτηθεί από τη χρονική και γεωγραφική έκταση της νέας παγκόσμιας κρίσης και ειδικότερα από το αν θα διαφανεί σύντομα σύγκλιση προς μια λύση. Οι δίαυλοι δυνητικής επίδρασης στην ελληνική οικονομία είναι πολλοί, από έντονες αναταράξεις στις αγορές ενέργειας και πρόκληση πληθωριστικών πιέσεων που θα μπορούσαν να πιέσουν περαιτέρω τα νοικοκυριά, έως διαταραχή του διεθνούς εμπορίου και των αγορών κεφαλαίου που θα μπορούσε να επηρεάσει τις επιχειρήσεις και περισσότερο τις εξωστρεφείς», αναφέρει.
-Τα γραφήματα της κρίσης
