Βελτιωμένη είναι η ρύθμιση για την ένταξη των νοσηλευτών και των διασωστών στα «βαρέα και ανθυγιεινά», που περιλαμβάνεται στο νομοσχέδιο του υπουργείου Εργασίας το οποίο οδεύει για κατάθεση στη Βουλή μετά τη λήξη της δημόσιας διαβούλευσης…
Με τις τελικές διατάξεις πέραν των υπαλλήλων που εντάσσονται στα βαρέα, δίδεται η δυνατότητα στους εργαζόμενους που είχαν ήδη υπαχθεί στα «βαρέα» μόνο ως προς την κύρια ασφάλιση, να επεκτείνουν την ασφάλισή τους με καθεστώς βαρέων και στην επικουρική, με εξαγορά ως 12 ετών.
Επίσης για όσους πρόκειται να ενταχθούν στα βαρέα, δίδεται η δυνατότητα να επιλέξουν αν επιθυμούν ή όχι να ασφαλιστούν με καθεστώς «βαρέων».
Οσοι ενταχθούν θα συνταξιοδοτηθούν με χαμηλότερο όριο ηλικίας που είναι το 62ο έτος αντί του 67ου και με τουλάχιστον 15 χρόνια ασφάλισης εκ των οποίων τα 12 με ασφάλιση στα βαρέα, αλλά η σύνταξή τους δεν θα υπολογιστεί με την προσαύξηση που αναλογεί στις αυξημένες εισφορές που θα καταβάλουν. Στην περίπτωση όμως που συνταξιοδοτηθούν με καθεστώς βαρέων πληρώνοντας δηλαδή αυξημένες εισφορές, αλλά αντί του 62ου έτους, αποχωρήσουν στο 67ο, τότε στη σύνταξή τους θα υπολογιστεί και η προσαύξηση των υψηλότερων εισφορών. Ο διαχωρισμός αυτός προβλέπεται από νόμο του 2018 με τον οποίο αποσυνδέθηκε η καταβολή της προσαύξησης στις συντάξεις των ασφαλισμένων που αποχωρούν με καθεστώς βαρέων στα 62, ενώ με έξοδο στα 67 χορηγείται και η προσαύξηση.
Με τη διάταξη εξισώνονται οι όροι συνταξιοδότησης των εργαζομένων που υπάγονται στη συνταξιοδοτική προστασία του Δημοσίου με εκείνους που ισχύουν για τους ασφαλισμένους του πρώην ΙΚΑ, δίνοντας τη δυνατότητα εξόδου έως και πέντε χρόνια νωρίτερα από το γενικό όριο ηλικίας.
Στο νέο καθεστώς υπάγονται εργαζόμενοι που υπηρετούν:
- στα Νοσοκομεία του ΕΣΥ,
- στα Κέντρα Υγείας,
- στις Μονάδες Ψυχικής Υγείας του ΕΣΥ που έχουν μεταφερθεί στις ΔΥΠΕ,
- στο ΕΚΑΒ.
Οι ειδικότητες που εντάσσονται είναι:
- νοσηλευτές,
- βοηθοί νοσηλευτών,
- οδηγοί ασθενοφόρων,
- βοηθοί ασθενοφόρων – διασώστες.
Βασική προϋπόθεση είναι οι εργαζόμενοι να υπάγονται στη συνταξιοδοτική προστασία του Δημοσίου και να απασχολούνται αποκλειστικά στις συγκεκριμένες ειδικότητες, σε νοσοκομειακές μονάδες, κλινικές, μικροβιολογικά και βιοχημικά εργαστήρια ή στις υπηρεσίες του ΕΚΑΒ.
Σύνταξη στο 62ο έτος
Η σημαντικότερη αλλαγή αφορά τη δυνατότητα λήψης πλήρους σύνταξης στο 62ο έτος της ηλικίας, δηλαδή πέντε χρόνια νωρίτερα από το γενικό όριο των 67 ετών.
Για να θεμελιωθεί το δικαίωμα απαιτούνται:
- τουλάχιστον 15 έτη ασφάλισης,
- από αυτά 12 έτη αποκλειστικά στις συγκεκριμένες ειδικότητες,
- ενώ 3 έτη πρέπει να έχουν διανυθεί κατά τα 17 τελευταία χρόνια πριν από τη συμπλήρωση του 62ου έτους ή πριν από την υποβολή της αίτησης συνταξιοδότησης.
Η ίδια λογική εφαρμόζεται πλέον τόσο για την κύρια όσο και για την επικουρική ασφάλιση.
Ενταξη με αίτηση εντός 6 μηνών
Η ένταξη στο καθεστώς των ΒΑΕ δεν γίνεται αυτόματα.
Οι ενδιαφερόμενοι θα πρέπει να υποβάλουν αίτηση στις υπηρεσίες μισθοδοσίας του φορέα τους μέσα σε έξι μήνες από την έναρξη ισχύος της διάταξης.
Η υπαγωγή ενεργοποιείται από την πρώτη ημέρα του μεθεπόμενου μήνα από την υποβολή της αίτησης και αφορά ταυτόχρονα την κύρια και την επικουρική ασφάλιση.
Αναγνώριση 12 ετών
Οι εργαζόμενοι μπορούν να εξαγοράσουν το σύνολο του πραγματικού χρόνου που έχουν ήδη εργαστεί στις συγκεκριμένες ειδικότητες πριν από την υπαγωγή τους στα βαρέα, ώστε να συμπληρώσουν τις απαιτούμενες προϋποθέσεις των 12 ετών απασχόλησης σε βαρέα καθήκοντα εκ των οποίων 3 έτη μέσα στην τελευταία 17ετία.
Ο χρόνος αυτός θεωρείται πραγματικός ασφαλιστικός χρόνος και δεν υπολογίζεται στο ανώτατο όριο αναγνωρίσεων πλασματικών ετών, γεγονός που αποτελεί σημαντικό πλεονέκτημα για τους ασφαλισμένους.
Τι θα πληρώσουν
Η εξαγορά δεν γίνεται με ένα σταθερό ποσό αλλά με την καταβολή των πρόσθετων εισφορών που ισχύουν κατά την ημερομηνία υποβολής της αίτησης.
Για κάθε μήνα που αναγνωρίζεται, ο εργαζόμενος καταβάλλει τόσο το ποσοστό της εισφοράς που αντιστοιχεί στον ασφαλισμένο όσο και εκείνο που αντιστοιχεί στον εργοδότη, τόσο για την κύρια όσο και για την επικουρική ασφάλιση.
Οι εισφορές υπολογίζονται πάνω στις συντάξιμες αποδοχές που λαμβάνει ο εργαζόμενος τον μήνα υποβολής της αίτησης εξαγοράς.
Η πληρωμή μπορεί να γίνει είτε εφάπαξ, είτε σε μηνιαίες δόσεις ίσες με τους μήνες που αναγνωρίζονται.
Εάν ο ασφαλισμένος συνταξιοδοτηθεί πριν εξοφλήσει το σύνολο της εξαγοράς, το υπόλοιπο ποσό θα παρακρατείται από τη σύνταξή του, σε μηνιαία δόση που μπορεί να φθάνει έως το ένα τέταρτο του ποσού της σύνταξης, μέχρι την πλήρη αποπληρωμή.
Για την κύρια ασφάλιση επιβάλλεται επιπλέον εισφορά 3,60%, η οποία κατανέμεται με 2,20% στον εργαζόμενο, και 1,40% στον εργοδότη.
Για την επικουρική ασφάλιση προβλέπεται πρόσθετη εισφορά 2%, η οποία επιμερίζεται σε 1,25% στον ασφαλισμένο, και 0,75% στον εργοδότη.
Η αναγνώριση των ετών στα βαρέα προϋποθέτει ότι οι ασφαλισμένοι θα καταβάλουν οι ίδιοι το σύνολο των επιπλέον εισφορών εργαζόμενου και εργοδότη, ήτοι 3,6% για αναγνώριση χρόνου βαρέων στην κύρια ασφάλιση και 2% για αναγνώριση χρόνου βαρέων στην επικουρική.
