Οι καρκινογόνες ουσίες που βρίσκονται στα περισσότερα σπίτια…
Ρύπανση, κάπνισμα, αλκοόλ. Γνωρίζετε ήδη αυτούς τους προφανείς παράγοντες κινδύνου για καρκίνο. Μήπως, όμως, ορισμένες από τις σοβαρότερες πηγές κινδύνου βρίσκονται μέσα στο ίδιο σας το σπίτι;
«Πολλοί δεν γνωρίζουν ότι αντικείμενα που χρησιμοποιούμε καθημερινά μπορεί να μας εκθέσουν σε καρκινογόνες ουσίες, δηλαδή σε ουσίες που μπορούν δυνητικά να προκαλέσουν καρκίνο», εξήγησε ο Andrew Salner, ιατρικός διευθυντής του Hartford HealthCare Cancer Institute. «Το ζητούμενο δεν είναι να πανικοβληθούμε ή να προσπαθήσουμε να τα αποφύγουμε όλα, αλλά να γνωρίζουμε τους κινδύνους. Όταν ξέρουμε πού βρίσκονται, μπορούμε να κάνουμε ορισμένες απλές κινήσεις για να περιορίσουμε την έκθεσή μας».
1. Αρωματικά κεριά και αποσμητικά χώρου
Μπορεί να κάνουν την ατμόσφαιρα του σπιτιού σας πιο ευχάριστη, αλλά ορισμένα κεριά και ηλεκτρικά αρωματικά χώρου μπορούν να απελευθερώσουν επιβλαβείς χημικές ουσίες όταν καίγονται ή ψεκάζονται. Πολλά περιέχουν συνθετικά αρώματα και παραφίνη, τα οποία μπορούν να εκλύσουν πτητικές οργανικές ενώσεις (VOCs), όπως βενζόλιο. Και οι δύο ουσίες έχουν συνδεθεί με τον καρκίνο.
«Η ποιότητα του αέρα μέσα στο σπίτι συχνά περνά απαρατήρητη, παρότι παίζει σημαντικό ρόλο στην υγεία μακροπρόθεσμα», τόνισε ο Salner. «Εάν καίτε συχνά ορισμένα κεριά ή χρησιμοποιείτε τακτικά χημικά σπρέι, μπορεί να εκτίθεστε σε μικρές ποσότητες καρκινογόνων ουσιών».
Δοκιμάστε να αντικαταστήσετε τα συνθετικά αρώματα με πιο φυσικές επιλογές, όπως κεριά από μελισσοκέρι ή κερί σόγιας, αρωματισμένα με αιθέρια έλαια. Επιπλέον, φροντίστε να ανοίγετε τακτικά τα παράθυρα, ώστε να αερίζεται καλά ο χώρος.
2. Αντικολλητικά μαγειρικά σκεύη
Καθαρίζονται εύκολα, αλλά τα αγαπημένα σας τηγάνια μπορεί να κρύβουν κινδύνους για την υγεία.
Τα παλαιότερα αντικολλητικά σκεύη με επίστρωση υπερφθοριωμένων ενώσεων (PFAS) μπορούν να απελευθερώσουν τοξικές αναθυμιάσεις όταν υπερθερμαίνονται. Αυτές οι λεγόμενες «παντοτινές χημικές ουσίες» έχουν συνδεθεί με τον καρκίνο, αλλά και με παθήσεις του θυρεοειδούς και προβλήματα αναπαραγωγής.
«Οι PFAS παραμένουν για πολύ μεγάλο χρονικό διάστημα τόσο στο περιβάλλον όσο και στον ανθρώπινο οργανισμό», είπε ο Salner. «Εάν τα αντικολλητικά τηγάνια σας έχουν γρατζουνιές ή τα χρησιμοποιείτε εδώ και αρκετά χρόνια, είναι προτιμότερο να τα αντικαταστήσετε».
Προτιμήστε σκεύη από ανοξείδωτο ατσάλι ή χυτοσίδηρο, καθώς και σκεύη με κεραμική επίστρωση. Είναι ανθεκτικά, ασφαλή και μπορούν να είναι εξίσου αποτελεσματικά, με λίγο λάδι και λίγη υπομονή.
3. Προϊόντα καθαρισμού
Το σπίτι σας μπορεί να δείχνει πεντακάθαρο, αλλά αυτό δεν σημαίνει απαραίτητα ότι έχετε απαλλαγεί από τις καρκινογόνες ουσίες.
Ορισμένα καθαριστικά οικιακής χρήσης περιέχουν φορμαλδεΰδη, αμμωνία ή άλλες ισχυρές χημικές ουσίες, οι οποίες μπορούν να ερεθίσουν το αναπνευστικό σύστημα και να επιβαρύνουν την υγεία μακροπρόθεσμα.
«Πολλά προϊόντα καθαρισμού εκλύουν αναθυμιάσεις που μπορεί να γίνουν επιβλαβείς με την πάροδο του χρόνου, ιδιαίτερα όταν χρησιμοποιούνται σε μικρούς χώρους ή σε χώρους που δεν αερίζονται καλά», επισήμανε ο Salner.
Αναζητήστε καθαριστικά φυτικής προέλευσης χωρίς άρωμα ή φτιάξτε τα δικά σας χρησιμοποιώντας ξίδι, μαγειρική σόδα και νερό. Όταν καθαρίζετε, ανοίγετε πάντα ένα παράθυρο ή χρησιμοποιείτε ανεμιστήρα, ώστε να ανανεώνεται ο αέρας.
4. Επεξεργασμένα κρέατα
Σημασία δεν έχει μόνο τι υπάρχει μέσα στο σπίτι σας, αλλά και τι βρίσκεται στο ψυγείο σας. Τα επεξεργασμένα κρέατα, όπως το μπέικον, τα λουκάνικα και τα αλλαντικά, περιέχουν συντηρητικά που ονομάζονται νιτρικά και νιτρώδη άλατα. Κατά το μαγείρεμα, οι ουσίες αυτές μπορούν να σχηματίσουν καρκινογόνες ενώσεις.
«Ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας έχει κατατάξει τα επεξεργασμένα κρέατα στην Ομάδα 1 των καρκινογόνων ουσιών», υπογράμμισε ο Salner. «Αυτό σημαίνει ότι υπάρχουν σαφή στοιχεία που τα συνδέουν με ορισμένες μορφές καρκίνου, ιδιαίτερα με τον καρκίνο του παχέος εντέρου και του ορθού».
Αυτό δεν σημαίνει ότι πρέπει να αποχαιρετήσετε τα αγαπημένα σας σάντουιτς. Περιορίστε, όμως, την κατανάλωση επεξεργασμένων κρεάτων και, όποτε μπορείτε, επιλέγετε φρέσκες πηγές άπαχης πρωτεΐνης, όπως κοτόπουλο, ψάρι ή φυτικές εναλλακτικές επιλογές.
5. Μούχλα και μύκητες της υγρασίας
Οι λεκέδες στους αρμούς του μπάνιου ή στην κουρτίνα του ντους δεν είναι απλώς ενοχλητικοί. Μπορεί να αποτελούν κίνδυνο για την υγεία. Η μακροχρόνια έκθεση στη μούχλα μπορεί να προκαλέσει ερεθισμό του αναπνευστικού συστήματος και έχει συνδεθεί με τον καρκίνο.
«Η μούχλα παράγει μυκοτοξίνες, δηλαδή επιβλαβείς ουσίες που μπορούν να επηρεάσουν τους πνεύμονες και το ανοσοποιητικό σύστημα», ανέφερε ο Salner. «Δεν είναι όλα τα είδη μούχλας καρκινογόνα. Ωστόσο, η απομάκρυνσή της από το σπίτι αποτελεί σημαντικό μέρος της δημιουργίας ενός υγιεινού περιβάλλοντος».
Επισκευάζετε γρήγορα τυχόν διαρροές, χρησιμοποιείτε αφυγραντήρα στους χώρους με υγρασία και τρίβετε την ορατή μούχλα με ένα μείγμα από ξίδι και νερό, ώστε να μην εξαπλωθεί.
6. Πλαστικά και δοχεία αποθήκευσης τροφίμων
Μπορεί να είναι βολικό να ζεσταίνετε το φαγητό που περίσσεψε μέσα σε πλαστικά δοχεία, αλλά με αυτόν τον τρόπο μπορεί να απελευθερωθούν επιβλαβείς χημικές ουσίες, όπως η δισφαινόλη Α (BPA) και οι φθαλικές ενώσεις. Και οι δύο έχουν συνδεθεί με ορμονικές διαταραχές και αυξημένο κίνδυνο καρκίνου.
«Όταν τα πλαστικά θερμαίνονται, μπορεί να απελευθερώσουν χημικές ουσίες που περνούν στα τρόφιμα, ιδιαίτερα εάν τα δοχεία είναι παλιά», κατέληξε ο Salner.
Προτιμήστε γυάλινα δοχεία και μη βάζετε ποτέ πλαστικά στον φούρνο μικροκυμάτων, ακόμη και αν στην ετικέτα αναγράφεται ότι είναι ασφαλή για αυτή τη χρήση.
