Data centers, επιχειρηματικά πάρκα και λιμάνια που ηλεκτροδοτούν τα πλοία από την ξηρά με ρεύμα θα προσθέτουν νέα φορτία στο δίκτυο τα επόμενα χρόνια.
Μια νέα γενιά μεγάλων καταναλωτών έρχεται η οποία αποτυπώνεται ήδη στις προβολές της ζήτησης και υποχρεώνει τον ΔΕΔΔΗΕ να σχεδιάσει το δίκτυο με διαφορετικούς όρους.
Η βασική πρόβλεψη για την κατανάλωση ηλεκτρικής ενέργειας στην Ελλάδα δείχνει άνοδο από περίπου 49 TWh (τεραβατώρες) το 2025 σε 51 TWh το 2030 με την οικονομική ανάπτυξη, την αυξημένη δραστηριότητα, την ηλεκτροκίνηση και τον εξηλεκτρισμό κτιρίων να αποτελούν τους βασικούς οδηγούς.
Όμως αυτή δεν είναι πλέον ολόκληρη η εικόνα.
Γιατί όταν στον λογαριασμό συνυπολογιστεί το pipeline των μεγάλων νέων αιτημάτων ισχύος, η ζήτηση του 2030 ανεβαίνει στις 59,5 TWh. Πρόκειται για μια σημαντική μετατόπιση για τον Διαχειριστή του δικτύου διανομής που εκτός από το ύψος της κατανάλωσης αλλάζει και το προφίλ των καταναλωτών που θα πρέπει να εξυπηρετηθούν.
Τα νέα μεγάλα φορτία και το ρεύμα
Data centers, επιχειρηματικά πάρκα και λιμάνια είναι εκείνα που ανεβάζουν την προβλεπόμενη ζήτηση του 2030 κατά 8,5 TWh. Τα Κέντρα Δεδομένων αποτελούν χαρακτηριστικό παράδειγμα της νέας εποχής.
Έχουν μεγάλες και σταθερές απαιτήσεις ισχύος και αυξημένες απαιτήσεις αξιοπιστίας. Σύμφωνα με τα στοιχεία του ΔΕΔΔΗΕ τα οποία παρουσιάστηκαν σε ημερίδα της Ρυθμιστικής Αρχής Αποβλήτων, Ενέργειας και Υδάτων (ΡΑΑΕΥ) στο πλαίσιο της 90ης ΔΕΘ, τα data centers αναμένεται να φτάσουν συνολικά τα 350 MW και τις 1,3 TWh έως το 2034, ενώ έχουν ήδη υποβληθεί αιτήματα για νέες συνδέσεις συνολικής ισχύος περίπου 220 MW.
Έξτρα ισχύ για επιχειρηματικά πάρκα και λιμάνια
Στην ίδια εξίσωση μπαίνουν τα επιχειρηματικά πάρκα. Τα στοιχεία του σχεδιασμού προβλέπουν 675 MVA πρόσθετης δυναμικότητας σε 31 βιομηχανικές ζώνες και επιχειρηματικά πάρκα. Πρόκειται για φορτία που συνδέονται με νέες επενδύσεις και την αναδιάρθρωση της παραγωγικής βάσης, ενισχύοντας τη ζήτηση ηλεκτρικής ενέργειας σε συγκεκριμένες περιοχές.
Σημαντικό κομμάτι της νέας ζήτησης προέρχεται και από τα λιμάνια. Η ηλεκτροδότηση των πλοίων από την ξηρά, το λεγόμενο shore power, αντιστοιχεί σε 628 MVA και εξελίσσεται σε μία από τις σημαντικότερες νέες κατηγορίες φορτίου που καλείται να ενσωματώσει το δίκτυο.
Το λεγόμενο και cold ironing αποτελεί χαρακτηριστικό παράδειγμα του τρόπου με τον οποίο η ενεργειακή μετάβαση μεταφέρει κατανάλωση στο ηλεκτρικό δίκτυο και συνδέεται με τις ευρωπαϊκές απαιτήσεις καθώς η ναυτιλία καλείται σταδιακά να περιορίσει τις ρυπογόνες εκπομπές, άρα και τη χρήση βοηθητικών μηχανών κατά την παραμονή των πλοίων στα λιμάνια.
Δεν είναι μόνο τα μεγάλα έργα
Πίσω από τη μεταβολή της ζήτησης βρίσκεται και η ευρύτερη διαδικασία εξηλεκτρισμού της οικονομίας.
Η ηλεκτροκίνηση αυξάνει σταδιακά το φορτίο του συστήματος. Παράλληλα, η ανάπτυξη ταχυφορτιστών στους μεγάλους οδικούς άξονες και οι υποδομές φόρτισης για τα ηλεκτρικά λεωφορεία σε Αθήνα και Θεσσαλονίκη δημιουργούν νέα σημεία ζήτησης.
Στα κτίρια, η διείσδυση των αντλιών θερμότητας ενισχύει επίσης την ηλεκτρική κατανάλωση. Οι προβολές του ΔΕΔΔΗΕ κάνουν λόγο για περίπου 438.000 κατοικίες και 170.000 κτίρια υπηρεσιών που θα διαθέτουν αντλίες θερμότητας έως το 2030.
Έτσι, το δίκτυο καλείται να εξυπηρετήσει ταυτόχρονα δύο διαφορετικές μορφές νέας ζήτησης, δηλαδή τα μεγάλα, συγκεντρωμένα φορτία των νέων επενδύσεων και τη μαζική αύξηση μικρότερων φορτίων από την ηλεκτροκίνηση και τον εξηλεκτρισμό των κτιρίων.
Επενδύσεις στην προληπτική ενίσχυση
Για να μπορέσει να ανταποκριθεί στη νέα πραγματικότητα, ο ΔΕΔΔΗΕ προχωρά σε ένα μεγάλο επενδυτικό πρόγραμμα περίπου 4,5 δισ. ευρώ για το δίκτυο την περίοδο 2026-2030.
Από αυτά, περίπου 1 δισ. ευρώ αφορά 96 έργα που έχουν σχεδιαστεί για την προληπτική ενίσχυση της δυναμικότητας, ανεξάρτητα από μεμονωμένα αιτήματα σύνδεσης.
Στο πρόγραμμα περιλαμβάνονται 63 νέοι ή αναβαθμισμένοι υποσταθμοί υψηλής και μέσης τάσης (ΥΤ/ΜΤ) και κέντρα διανομής , καθώς και 25 νέα υποθαλάσσια καλώδια Μέσης Τάσης.
Ο σχεδιασμός επιχειρεί να προηγείται της ζήτησης, ώστε όταν οι επενδύσεις, οι νέες μονάδες παραγωγής και οι νέες χρήσεις ηλεκτρικής ενέργειας φτάσουν στο δίκτυο, να υπάρχει ήδη διαθέσιμη δυναμικότητα.
Την ίδια στιγμή, ο ΔΕΔΔΗΕ καλείται να υποδεχθεί ολοένα μεγαλύτερη παραγωγή από ΑΠΕ, αλλά και σταθμούς αποθήκευσης ενέργειας.
Αναπόσπαστο τμήμα της επέκτασης του δικτύου γίνεται και η ψηφιοποίηση.
Ο Διαχειριστής έχει εγκαταστήσει 1,5 εκατ. έξυπνους μετρητές, οι οποίοι καλύπτουν το 60% της καταναλισκόμενης ενέργειας, με στόχο η κάλυψη να φτάσει στο 100% έως το 2030 ώστε να έχει «μάτια» παντού. Το 93% των μονάδων ΑΠΕ που βρίσκονται στο δίκτυό του έχει ενσωματωθεί και στο σύστημα SCADA, παρέχοντας δυνατότητα ελέγχου της αποκεντρωμένης παραγωγής σε πραγματικό χρόνο.
Πηγή: OT
